SIĞ ALAN DERİNLİĞİ

Fotoğrafta keskinliği önden arkaya doğru giden şekilde vermekten bir adım öteye geçerek sığ alan derinliğiyle fotoğrafa katabileceğiniz farklılıkları keşfedin. Çarpıcı bokeh görüntüleriyle beraber ön plana çıkarmak istediğiniz nesneleri arka plandan ayırarak etkileyici kareler elde edebilirsiniz.

 

Sığ alan derinliği, sahnenin ön planındaki nesneyi arka plandan ayırmak, görüntüde illüzyonlar yaratmak ve ışık detaylarını ortaya çıkartmak için kullanılan bir tekniktir. Bazı fotoğrafçılar sığ alan derinliği için tek yapmanız gerekenin diyaframı açmak, netleme yapmak ve fotoğrafı çekmek olduğunu söyleyeceklerdir. Fakat bunların dışındaki pek çok faktörü bilmeniz hem fotoğrafı teknik anlamda iyileştirecek hem de netliği arttıracaktır.

Alan derinliği, diyaframa bağlı olarak fotoğraftaki keskinliği istediğiniz bölgelerde verme işidir. Diyafram ne kadar kısıksa alan derinliği o kadar fazla olur. Tam tersi biçimde, diyaframı ne kadar açarsanız alan derinliği o kadar az olur. Eğer fotoğrafınızın net olmayan yerlerle ikiye bölündüğünü düşünüyorsanız, diyaframı kısmak alan derinliğini arttıracağından fotoğrafın net kısımları fazlalaşacaktır. Tersi olarak, diyaframı açmak alan derinliğini azaltarak fotoğraftaki net kısımların az olmasına neden olur. Sığ alan derinliği dediğimiz ikincisi, fotoğrafı bulanıklaştırarak yumuşak ve çarpıcı bir etki verir.

Yukarıda, sığ alan derinliğiyle temelden ilişkili olan diyafram konusuna değindik. Diyaframın f değeri arttıkça alan derinliği de artar, f değeri azaldıkça alan derinliği de azalır. Fakat diyafram dışında bazı faktörler de alan derinliğine etki eder. Kamerayla objenin arasındaki mesafe işte bunlardan biridir. Objeye ne kadar yaklaşırsanız o kadar sığ alan derinliği elde edersiniz.

Maalesef, maksimum diyafram açıklığı değerlerine sahip olan lensler en pahalı olanlarıdır. Ama 50 mm f/1.8 lensler bu iş için mükemmel bir alternatiftir. Telefoto lenslerle çekilen görüntüler de geniş açı lenslere göre daha sığ alan derinliğine sahiptir. O yüzden, eğer mümkünse, geniş açı lens yerine uzun odak uzaklıklı bir lens kullanın.

Sığ alan derinliği sağlamak için diyaframınızı kontrol etmeniz gerekir. Bu yüzden çekimlerinizde diyafram öncelikli modu veya manuel modu kullanın. Odaklama da işin en önemli kısmıdır, küçük bir bölgeye odaklanmak hata yapma riskini en aza indirir. Konunuzun çeşidine bağlı olarak, milimetrik sapmalar bile fotoğrafı bozabilir. Eğer mümkünse tripod kullanın ve manuel netleme veya AF’yi kullanarak otomatik netleme yapın. Eğer kameranızda LiveView varsa LCD ekrandan görüntüye zoom yapın. Şimdi işin biraz daha ayrıntısına girelim. Burada sizler için verdiğimiz 10 adımla sığ alan derinliğinin detayları hakkında bilgi sahibi olacaksınız.

 

1 Odak noktanızı değiştirin: Açık diyafram ile odak noktanızı izole edebileceğinizi söylemiştik. Peki, neden ana objemizi arka plana atıp, ufak bir detayı ön plana çıkarmayı denemiyoruz? Basit ve yaratıcı kompozisyonlar oluşturmak için odak noktanızı değiştirebilirsiniz. Bunun için f/4, f/5 değerleri ile arka palandaki obje yerine ön plandaki objeyi netlemeyi deneyerek işe başlayın.

2 Bokeh’i düzenleyin: Klasik yuvarlak ve köşeli bokehler (Odak dışında kalan net olmayan yerlerin fotoğrafçının seçtiği lens ve kullandığı diyafram gibi ayarlar sonucunda fotoğrafta oluşan bulanıklık efekti) kullanmak yerine, sıra dışı bokehler yaratabilirsiniz. Bunun için siyah bir kartondan objektif boyutunda yuvarlak bir parça kesin ve bu yuvarlak parçanın ortasında bir falçata veya makas yardımıyla yıldız veya kalp şeklinde bir delik daha kesin. Eğer UV filtreniz varsa lense zarar vermeden kestiğiniz diski rahatça lense tutturabilirsiniz. Şeklinizin kullandığınız diyaframdan küçük olması gerektiği için, bu teknik maksimum diyafram açıklığı olan lenslerde işe yarar. Kullanacağınız disk, pozlamanın süresini uzatacağından, gerekli yerlerde pozitif değerde poz telafisi uygulamaya ihtiyacınız olacaktır.

3 Kuralları yıkın: Doğa fotoğrafçılığında, genellikle keskinliği önden arkaya doğru azalan biçimde düşünürüz ve planlarımızda sığ alan derinliğine yer vermeyiz. Fakat bu alışıldık görüntünün dışında kareler yakalamak da mümkünüdür. Diyaframı açın ve tek bir noktaya odaklanın. Örneğin bir ağaç görüntüsüne netleme yaparak gözleri direk o ağacın üstüne çekmek isteyebilirsiniz. Bunun için çiçekli alanları bulanıklıktan keskinliğe geçiş alanı olarak kullanabilirsiniz. Eğer güneşin alçaldığı saatleri beklerseniz, alacalı renklerle çok güzel bokeh görüntüleri elde edersiniz. Bu sayede çok doğal görünen natürmortlar ve doğa portreleri elde edebilirsiniz.

4 Yakınlaşın: Sığ alan derinliği makro fotoğraftan ayrı düşünülemez. Fotoğrafa ne kadar yakınlaşırsanız o kadar sığ alan derinliği elde edebilirsiniz. Yakınlık arttıkça, kısık diyafram nesnenin sadece çok küçük bir alanını odaklar. Makro fotoğraflar çekerken sığ alan derinliği için f/8 ve f/22 arasında bir değer bile kullanmanız gerekebilir. Diyafram genişledikçe netleme yapmakta zorlanırsınız. Açık diyafram ve makro çekimlerle güzel görüntüler yakalamak için biraz tecrübe kazanmak gerekir. f/2.8 diyaframa sahip 60mm- 100mm arası bir makro lens bu iş için yeterli olacaktır ancak uzatma tüpleri kullanmak da büyütme oranını arttırması açısından işe yarayabilir.

 

5 Temel bokeh bilgisi: Arkadan aydınlatılmamış sahnelerde, sığ alan derinliği size yumuşak renk tonları verir. Eğer arka plana biraz daha ışık eklerseniz görüntü çok daha güzel görünecektir. Trafik ışıkları gibi uzaklardaki ışık manzaraları karanlık arka plana renk katacaktır. Işık patlamalarının büyüklükleri kameraya olan uzaklıklarına, şekilleriyse lens açıklığına bağlıdır. Eğer diyafram çok açıksa (f/1.8,f/2.8), ışık görüntüsü tamamen daire biçiminde olacaktır. Eğer daha köşeli bokeh görüntüleri istiyorsanız diyaframı biraz daha kısmalısınız (f11,f/16).  

6 İllüzyon yaratın: Bokeh görüntülerini kullanarak biraz eğlenmeye ne dersiniz? Bir kabı ön plana alın ve arka plana çok zayıf bir ışık kaynağı yerleştirin. Kabın arkasından gelen ışıkları sanki kabın üzerinden buhar çıkıyormuş gibi göstererek illüzyon yaratabilirsiniz. Ön plandaki nesneyi diyaframı açarak netleyin. Böylece kabın üzerindeki ışıklar bulanıklaşacaktır. Bokeh görüntülerinin şekilleri üzerinde diyaframı kullanarak az önce belirttiğimiz gibi oynamalar da yapabilirsiniz. 

7 Gözlere odaklanın: Portre çekimlerinde en çok kullanılan klasik yöntem baş ve omuz hizasından gözlere odaklanıp, yüz dışında kalan arka planı kaybederek yapılan çekimlerdir. Bu, portrenizin ifadesini güçlendirerek fotoğrafa daha yumuşak bir hava katar. En yumuşak etki için en geniş diyafram açıklığını kullanarak gözlere odaklanmayı deneyin. 50mm f/1.8 lens bu iş için idealdir. Tek noktalı AF kullanarak gözlere odaklanın. Arka plan dışında yüzün tamamına odaklanmak için ise, aynı odak mesafesinden bu kez f/5.6 değerini kullanın.

8 Kırılma yaratın: Konunuzda bir kırılma oluşturmak için cam topları, lensleri ve su damlacıklarını kullanabilirsiniz. Konunuzu harici bir optiğin arkasına koyun ve oluşan kırılmaya odaklanın. Bu şekilde, görüntü baş aşağı görünecektir. Bu yüzden Photoshop’u kullanarak görüntüyü 180° derece döndürmeniz gerekir. Acele etmeden, dikkatli bir şekilde odaklanın ve en iyi kırılma görüntüsünü en iyi hangi f değerinde aldığınızı belirleyin. Böylece görüntü arka plandan ayrılabilir.

9 Çizgileri kullanın: Çizgilerle ve geometrik şekillerle açık diyaframı bir araya getirerek fotoğrafa derinlik hissi verebilirsiniz. Objenizi aşamalı olarak bulanıklaşan sahnenin ortasına koyun. Bu çekimleri tren rayları, çitler, sokaklar ve tuğla duvarlar gibi düz çizgilerden oluşan objeleri kullanarak farklı diyafram değerlerinde (görüntünüz için en iyi alan derinliğini elde edinceye kadar) tekrarlayın.

10 Uzun odaklı lensler: Uzun odaklı lensler, geniş açı lenslere göre daha sığ alan derinliği algısı yaratırlar. Sığ alan derinliği algısı yaratmak için, 70-200mm ya da 70-300mm zoom objektif kullanarak arka plandan ayırmak istediğiniz objeye zoom yapın. Odaklama yaparken objeye en fazla 1 ya da 2 metre uzaklıkta olmanız gerekir. Bu şekilde, f/2.8 size normalden fazla alan derinliği verecektir. Telefoto lensler kameranın titremesine yol açabilir. Bunu önlemek için, görüntü sabitleme sistemi veya bir tripod kullanabilirsiniz.

 

Digital SLR Photography Özel Sayı 2 Nasıl Ustalaşırsınız


Copyright 2016 - Digital SLR Photography